Het trauma van seksueel misbruik.

MARIËLLE DEKKER | PROGRAMMADIRECTEUR AUGEO FOUNDATION, HOOFDREDACTEUR TIJDSCHRIFT KINDERMISHANDELING − 09/04/12, 17:46

 De discussies over de mogelijke gevolgen van het kindermisbruik door Robert M. volg ik met stijgende verbazing. Volgens sommige deskundigen en columnisten zouden die wel eens mee kunnen vallen. Zo stelde psycholoog Ruud Bullens in de Volkskrant dat een baby van tien maanden het verschil niet ervaart tussen een thermometer die in de anus wordt ingebracht of iets anders dat naar binnen gaat.

Een medische handeling of seksueel misbruik leveren volgens deze denkwijze dezelfde fysieke stress op, want een baby maakt nog geen onderscheid in de betekenis van de gebeurtenis. De argumentatie van Bullens zal mogelijk ook de lijn zijn van de verdediging van Robert M.

Baby’s kunnen blijkbaar ongestraft ‘ont-zield’ worden. Baby’s zijn klein dus reduceren we fysieke pijn, de schending van lichamelijke integriteit en de emotionele onveiligheid als gevolg van seksueel misbruik gemakshalve tot babyproporties.

Wetenschapsjournaliste Asha ten Broeke deed in Trouw ook mee. Zij stelt dat baby’s zich misbruik niet herinneren en brengt dat terloops in verband met de veerkracht die sommige misbruikslachtoffers laten zien. In deze betogen wordt gedacht dat er zonder taal nog geen herinneringen zijn zoals volwassenen die hebben, en zonder talige herinneringen aan misbruik ook geen schadelijke gevolgen.

Voor deze redenering is geen wetenschappelijk bewijs. Er is ook geen wetenschappelijk bewijs dat er, zonder talige herinneringen, wél schadelijke gevolgen zijn. Simpelweg omdat er nooit een grote groep seksueel misbruikte baby’s jarenlang wetenschappelijk is gevolgd. Er is wel veel onderzoek naar gevolgen van misbruik op (iets) latere leeftijd.

Volgens getuigen-deskundigen in de zaak Robert M., zijn de voortekenen ongunstig. Misbruikte kinderen blijken tot laat in de volwassenheid sterk verhoogd risico te lopen op een eindeloze reeks lichamelijke en geestelijke klachten. Zo spreken onderzoekers onder meer over verhoogde risico’s op angststoornissen, posttraumatische stressstoornissen, depressies, leerproblemen, verslavingen, suïcidepogingen, relatieproblemen, hart- en vaatziekten en obesitas. Hoe jonger het kind misbruikt is, des te ernstiger de consequenties.

De misdaad van Robert M. is dat hij gezonde kinderen heeft veranderd in kinderen die extra vatbaar zijn voor allerlei ingrijpende gezondheidsproblemen. Het feit dat sommige kinderen, waarschijnlijk dankzij hun aanleg en de zorg van goede ouders, verrassend veerkrachtig zullen zijn, doet aan de ernst van deze misdaad niets af.

Of Robert M. spijt betuigt, een discussie waarin de aandacht onterecht verschuift naar het gevoelsleven van de pleger, voegt daar weinig aan toe. Het is de vraag of het gevoelsleven van een misbruikte baby wél voldoende aandacht krijgt.

Het verleden leert dat we niet te makkelijk moeten denken dat we bij een baby, waarvan het brein nog niet ‘af’ is, schadeloos dingen kunnen doen die je een volwassene niet aandoet. Nog geen twintig jaar geleden dachten we dat het onrijpe zenuwstelsel van baby’s geen pijn voelt. Operaties werden zonder verdoving uitgevoerd. In Amerikaans onderzoek werd de helft van een groep baby’s geopereerd met pijnbestrijding en de andere helft zonder. Uit de laatste groep overleden veel meer baby’s. Ook al begreep men nog niet hóe baby’s pijn voelen, sindsdien wordt geopereerd mét verdoving. Inmiddels vermoeden onderzoekers zelfs dat baby’s gevoeliger zijn voor pijn dan volwassenen.

Ik verwacht dat we over tien jaar met eenzelfde verbazing terugkijken naar de huidige aannames dat baby’s geen betekenis verlenen aan potentieel traumatische gebeurtenissen zoals seksueel misbruik. Dan blijkt dat een baby, net als een volwassene, wél een verschil ervaart tussen een verkrachtende penis en een uit zorg ingebrachte thermometer. Wellicht schrijven baby’s dat niet toe aan één bepaalde gebeurtenis en zijn hun reacties, net zoals bij fysieke pijn, niet beperkt tot één plek.

Reden te meer om deze kinderen en hun ouders goede preventieve zorg te geven. Niet te veel en niet te weinig, maar vooral tijdig en zorgvuldig.

Wat mij betreft krijgen deze gezinnen een voucher dat hun een leven lang toegang geeft tot een jeugdzorg zonder wachtlijst. Een voucher waarmee ze gebruik kunnen maken van geestelijke gezondheidszorg zonder een jaarlijkse eigen bijdrage. En daarbovenop de garantie dat ze therapie ook na de nieuwe stelselwijziging in de jeugdzorg kunnen vinden in iedere gemeente die haar jeugdzorg zelf heeft mogen inrichten.

Deze garanties zijn er nu absoluut nog niet voor de 3000 kinderen per jaar die seksueel misbruikt worden. Het Internationale Verdrag voor de Rechten van het Kind is duidelijk: de overheid is er verantwoordelijk voor passende zorg te realiseren voor kinderen die slachtoffer zijn van seksueel misbruik, zodat zij geestelijk en lichamelijk kunnen herstellen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s